مصاحبه با خانم مهندس پریسا موسوی اهرنجانی

بیوگرافی:

متولد تهران است. دوره لیسانس را در رشته مهندسی صنایع با گرایش برنامه ریزی و تحلیل سیستمها در دانشگاه الزهرا گذراند و در سال ۱۳۸۴ موفق به اخذ مدرک فوق لیسانس در گرایش صنایع-صنایع از دانشگاه تهران گردید.

از تجارب تحقیقاتی وی می توان به فعالیت در پروژه های هدفمند سازی یارانه برق و مدلسازی تقاضای انرژی طی سال های ۸۴-۸۳ در مؤسسه مدیریت و برنامه ریزی انرژی وابسته به دانشگاه تهران و ارائه مقالات پژوهشی و کنفرانسی در این زمینه اشاره کرد. هم اکنون نیز دروس تحلیل سیستمها، زبان تخصصی، تحقیق در عملیات و کاربرد کامپیوتر را در دانشگاه آزاد پرند تدریس می کند.

خانم مهندس موسوی نحوه ورودتان به دانشگاه آزاد پرند چگونه بود؟

در ابتدا فکر می کردم که بهتر است تدریس را از مناطق دورتر شروع کنم و پس از گذشت چند سال و کسب سابقه در تهران آنرا ادامه دهم؛ به همین دلیل برای چند دانشگاه از سایر استان ها درخواست فرستادم که بعضاً مورد قبول واقع شد؛ اما وقتی به سازمان مرکزی رفتم متوجه شدم که در دانشگاه آزاد به هیچ وجه امکان انتقال برای اساتید وجود ندارد و حتی درصورت استعفا از دانشگاه مبدأ و اقدام از تهران نیز تمی توان مجدداً وارد سیستم دانشگاه آزاد شد. در همان زمان بود که آنها دانشگاه آزاد پرند را که مشغول جذب استاد برای رشته مهندسی صنایع بود به من پیشنهاد کردند و علی رغم اینکه تا آن لحظه حتی اسم پرند را هم نشنیده بودم، اقدام کردم و با مساعدت های خانم دکتر علیقلی و سپس انجام مراحل مصاحبه توسط دکتر فرهنگ، مشغول تدریس شدم.

از چه سالی عضو هیأت علمی دانشگاه آزاد پرند شدید؟

تدریس در دانشگاه آزاد پرند را از مهر ۱۳۸۵ به صورت حق التدریس آغاز کردم و از ترم بهمن همان سال به عضویت هیأت علمی درآمدم.

شما با چه شناختی وارد رشته صنایع شدید و در حین تدریس در این رشته به کدام بخش آن بیشتر علاقه پیدا کردید؟

شاید در ابتدا حتی ۵۰% از شناخت فعلی را هم نداشتم و بیشتر سعی کردم رشته هایی مثل مکانیک و شیمی را که علاقه ای به آنها نداشتم از میان انتخاب هایم حذف کنم. معماری در آن زمان گزینه ی اولم بود و البته در مورد رشته صنایع نیز از دانشجویان و فارغ التحصیلان این رشته تحقیق کرده بودم؛ ولی پس از ورود به دانشگاه، آنچه از صنایع می دیدم با شنیده هایم تا اندازه ای تفاوت داشت؛ اما در مورد قسمت دوم سوال شما، از آنجاییکه مهندسی صنایع بخش های مختلفی دارد، levelهای کاری اش نیز متفاوت است؛ بطوریکه از مدیران عملیاتی تا مدیران سطوح بالاتر را شامل می شود.

من به مرور زمان به بخش مدیریتی و کارهای شبیه سازی علاقه مند شدم؛ یعنی کارهایی که بعدها از روی آنها تصمیمات و سیاست گذاری های مشخصی اتخاذ شود که البته در واقعیت، بازار کار چنین بخش هایی برای صنایع کمتر است؛ چرا که در رشته ی صنایع هر قدر کارها عملیاتی تر باشد، بازار کار بهتری خواهد داشت. به هر حال همان طور که اشاره کردم این علاقه مندی به مرور زمان و طی چهار، پنج سال ایجاد شد و نهایتاً در پایان دوره ی فوق لیسانس که هم کار می کردم و هم پروژه ام را انجام می دادم به این نتیجه رسیدم که به این بخش تمایل بیشتری دارم.

در رشته ی صنایع این شما هستید که باید تشخیص دهید که برای بهبود وضعیت چه باید کرد، در واقع هم خودتان باید به دنبال سوال باشید و هم با ابتکاری که به خرج می دهید، پاسختان را بدست آورید.

به نظر شما چرا رشته ی صنایع هنوز در ایران نتوانسته است به جایگاه واقعی خود دست یابد؟

پایه و اساس رشته صنایع بهبود بخشیدن است و این بهبود مستلزم خلاقیت می باشد؛ اما متأسفانه در کشور ما کمتر شاهد این ابتکار و خلاقیت هستیم. شاید دروس صنایع نسبت به رشته هایی نظیر برق و مکانیک ساده تر به نظر برسد؛ اما پیشرفت کاری در رشته صنایع کاملاً به خلاقیت فرد بستگی دارد؛ بطوریکه از فارغ التحصیلان سایر رشته ها خواسته می شود که کار معینی را انجام دهند؛ اما در رشته ی صنایع این شما هستید که باید تشخیص دهید که برای بهبود وضعیت چه باید کرد، در واقع هم خودتان باید به دنبال سوال باشید و هم با ابتکاری که به خرج می دهید، پاسختان را بدست آورید؛ از آنجایی که ما مهندسین صنایع کمتر به این بخش وارد می شویم، این رشته نتوانسته است به جایگاه واقعی اش دست پیدا کند؛ اما قسمت هایی از رشته صنایع مانند کنترل کیفیت که به ابتکار و خلاقیت کمتری نیاز دارد و ملموس تر است، رونق بیشتری پیدا کرده است.

با توجه به اینکه در چند سال اخیر گرایش خانم ها به سمت رشته صنایع افزایش پیدا کرده است، آیا این رشته از لحاظ فنی بودن برای خانم ها محدودیتی ایجاد نمی کند؟

نسبت ۶۰ به ۴۰ درصدی شرکت کننده های کنکور نشان دهنده ی افزایش تعداد خانم ها در کلیه رشته ها از جمله صنایع است. در مورد رشته صنایع؛ از آنجایی که اکثر قسمت های گرایش تحلیل سیستم ها نرم افزاری است و کمتر با خط تولید سر و کار دارد، از لحاظ فنی بودن برای خانم ها مشکلی ایجاد نمی کند؛ ولی در کل باید اعتراف کنم که آقایان در کارهای فنی بهتر عمل می کنند و این قضیه اثبات شده و علمی است.

در مدتی که در رشته مهندسی صنایع دانشگاه آزاد پرند تدریس می کنید، سطح علمی دانشجویان فعلی را نسبت به ترم های گذشته چگونه ارزیابی می کنید؟

سال اولی که به دانشگاه پرند آمدم، اختلاف زیادی بین سطح پایین و بالای دانشجویان وجود داشت؛ یعنی اکثریت را دانشجویان خیلی قوی و خیلی ضعیف تشکیل داده بودند و حد وسط کمتر داشتیم، اگرچه الآن وضعیت یک دست تر شده و دانشجویان خیلی قوی و خیلی ضعیف را کمتر می بینیم؛ ولی در کل اگر میانگین بگیریم به نظر من نسبت به گذشته افت داشته ایم که اتفاقاً این موضوع برای خودم نیز جای سوال داشته است.

آیا امکانات فعلی دانشگاه آزاد پرند را مناسب می دانید و انتظارات شما را به عنوان یک استاد برآورد می کند؟

دانشگاه های تازه تأسیس هم برای دانشجویان و هم برای اساتید مشکلاتی را در پی خواهد داشت؛ گرچه روند کمی دانشگاه پرند واقعاً رو به رشد است؛ اما در مورد روند کیفی و اینکه آزمایشگاه ها و کتابخانه ها تا چه حد تجهیز است و سایت دانشگاه تا چه اندازه در اختیار دانشجویان و اساتید است، تفاوت های زیادی با دانشگاه های دولتی دارد، البته معتقدم که یک دانشگاه خوب ابزار مختلفی دارد که ۸۰% آن دانشجویانش هستند و ۲۰% باقیمانده را امکانات و اساتید آن تشکیل می دهند.

اغراق نمی کنم ولی خود من دروس را بسیار بهتر از آنچه که اساتیدم به من تعلیم داده بودند تدریس می کنم.

میانگین سنی اساتید دانشگاه آزاد پرند نسبت به سایر دانشگاه ها پایین تر است. به نظر شما کم تجربه بودن اساتید مشکل ساز نبوده است؟

به نظر من این امر نه تنها مشکلی ایجاد نکرده بلکه سبب شده که اساتید انرژی بیشتری نیز داشته باشند و دروس را بهتر تدریس کنند. اغراق نمی کنم ولی خود من دروس را بسیار بهتر از آنچه که اساتیدم به من تعلیم داده بودند تدریس می کنم؛ گرچه در دانشگاه دولتی درس خوانده ام ولی جالب است بدانید که اساتید ما در فوق لیسانس چند اسلاید به زبان انگلیسی نمایش می دادند و به سرعت از آن عبور می کردند. می خواهم بگویم که در دانشگاه های دولتی این دانشجو است که باید واقعاً به دنبال درس باشد و اساتید صرفاً نقش راهنما را ایفا می کنند. من برای امتحان ارشد، اکثر دروس را خودم بعد از اتمام دوره لیسانس یاد گرفتم؛ چرا که ۵۰% از اساتید درس را با کیفیتی ارائه ندادند؛ اما در دانشگاه پرند حتی الامکان سعیم بر این است که دانشجویان درس را سر کلاس متوجه شوند و در بیرون به مشکلی برخورد نکنند. اتفاقاً چند تا از دانشجویان این دانشگاه که کارشناسی ارشد را در دانشگاه های دولتی پذیرفته شده اند نیز معتقدند که چنان تفاوتی میان اساتید دانشگاه آزاد پرند و دانشگاه های دولتی وجود ندارد.

متأسفانه مشکلی که در دانشگاه پرند و کلیه دانشگاه های آزاد وجود دارد، نبود رغبت و انگیزه کافی برای درس خواندن در بین دانشجویان است، شاید علت این امر به تفکر دانشجویان دانشگاه آزاد مبنی بر نداشتن پشتوانه خوب برای استخدام در مقایسه با دانشگاه های دولتی برگردد و اینکه با کسب معدل ۱۰ یا ۲۰ اتفاق یکسانی قرار است بیافتد. به هر حال این موضوع باعث شده که به سمت مدرک گرایی پیش رویم و دانشگاه آزاد نیز از لحاظ سطح کیفی پیشرفت چشمگیری نداشته باشد.

دروسی که شما در این دانشگاه تدریس می کنید بر اساس علاقه خودتان بوده یا بر حسب تشخیص و نیاز گروه صنایع بوده است؟

هم بر اساس علاقه خودم بوده و هم روی این مباحث سابقه کاری داشته ام و البته دانشگاه نیز به هنگام ورود من، در این دروس با کمبود استاد مواجه بود. این موضوع علی الخصوص در مورد دروس تحلیل سیستم و زبان تخصصی صادق است ولی مثلاً در مورد درس تحقیق در عملیات ۲ تعدد اساتید وجود دارد. علاقه مندم استاد دیگری نیز همزمان درس تحلیلی سیستم ها را در این دانشگاه تدریس کند. معتقدم که برای یک درس در صورت امکان باید دو استاد وجود داشته باشد؛ چرا که این امر به تدریس بهتر آن درس کمک زیادی می کند.

بسیاری از دانشجویان معتقدند که در درس تحلیل سیستم ها توقع بالایی از آنها دارید و از لحاظ ارزشیابی و تدریس در این درس نیز نسبت به سایر دروس جدی تر و سخت گیر هستید؛ آیا این موضوع را قبول دارید؟

من بیشتر این را قبول دارم که خود دانشجوها کم کاری می کنند. در تحلیل سیستم ها دقیقاً گرایش رشته ی شماست و در نتیجه حساسیت دارم که این درس به بهترین نحو ممکن ارائه شود. معتقدم در این درس دانشجو باید تمرکزش در سر کلاس باشد تا همان جا درس را یاد بگیرد و در بیرون دچار مشکل نشود، همچنین حل تمرین های در نظر گرفته شده و انجام پروژه در تفهیم درس کمک زیادی به دانشجویان می کند؛ ولی متأسفانه فقط درصد پایینی از دانشجویان تمرین ها را انجام می دهند و به همین دلیل در جلسه امتحان به مشکل بر می خورند. نکته دیگر اینکه کلاس های تحلیل من معمولاً بالای ۴۰ نفر است که البته خودم نیز نسبت به این قضیه گله و شکایت دارم؛ طبیعی است که چنین کلاسی نسبت به کلاس های ۲۰ یا ۳۰ نفره از لحاظ اداره کردن متفاوت است و این مسأله غیر مستقیم بر سخت گیری استاد تأثیر می گذارد.

برای پاس کردن تحلیل سیستم ها باید ۵۰% از کل نمرات کتبی، یعنی آن قسمتی که تنها به خود شخص بر می گردد، توسط دانشجو کسب شود.

ظاهراً در شیوه ی ارزشیابی شما پاس شدن درس تحلیل سیستم ها مشروط به کسب ۵۰% از نمره ی پایان ترم توسط دانشجو می باشد، علت این تصمیم چیست؟

دانشجو باید ۵۰% از کل نمرات کتبی که هم شامل میان ترم و هم پایان ترم می شود را کسب کند ولی در مورد علت این موضوع باید توجه داشت که تمرین های در نظر گرفته شده برای این درس ۲نمره دارد و همان طور که می دانید امکان رونویسی در تمرینات وجود دارد؛ همچنین پروژه ی این درس که نمره بالایی را به خود اختصاص می دهد، به ناچار و به دلیل جمعیت بالای کلاس بین دو یا سه نفر تقسیم می شود. از طرفی در هر گروه ممکن است شخصی را پیدا کنید که کوچکترین کاری برای پروژه انجام ندهد اما صرف ارائه ی مطلوب توسط گروه، آن فرد نیز نمره ی کاملی از پروژه کسب کند. به همین دلیل معتقدم که برای پاس کردن تحلیل سیستم ها باید ۵۰% از کل نمرات کتبی، یعنی آن قسمتی که تنها به خود شخص بر می گردد، توسط دانشجو کسب شود و شما هم اگر جای من باشید به طور حتم چنین اقدامی را انجام می دهید.

در ترمی که گذشت، درس کاربرد کامپیوتر به دلیل آماده نبودن سایت دانشگاه در آبان ماه آغاز شد. چنین مشکلاتی در کار شما به عنوان استاد، اخلالی ایجاد نمی کند؟

اتفاقاً بابت این موضوع شخصاً خدمت دکتر فرزاد، معاونت آموزشی دانشگاه رسیدم و با ایشان صحبت کردم. چنین مشکلاتی قطعاً در کار اساتید اخلال ایجاد می کند؛ اما بیشترین لطمه را دانشجویان می بینند. با توجه به شرایط دانشگاه آزاد و هزینه های که دانشجویان متحمل می شوند، خود من نیز روی این قضایا حساسیت دارم و سعی می کنم که حتی الامکان دانشجو متضرر نشود، به همین دلیل در هفته های اول پس از تشکیل کلاس، مدت زمان کلاس ها را کمی طولانی تر کردم تا جلسات از دست رفته جبران شود.

تعجب می کنم دانشجویی که حتی علاقه ای به درس ندارد و پایه ای ترین دروس مانند تئوری احتمالات و تحقیق در عملیات را به زحمت و پس از چندمین بار پاس کرده است، قصد ادامه تحصیل را در مقطع ارشد دارد.

برای دانشجویان مهندسی صنایع که قصد دارند در مقطع ارشد ادامه تحصیل دهند چه توصیه ای دارید و به نظر شما برای آمادگی در آزمون ارشد چه ابزارهایی نیاز است؟

در ابتدا باید دید که با شرکت کردن در آزمون ارشد، چه هدفی را دنبال می کنیم و مقطع مقطع ارشد را یک راهی برای ادامه تحصیل، ورود به دکترا و کارهای آکادمیک می دانیم یا تنها صرف گرفتن مدرک می خواهیم وارد این مقوله شویم. متأسفانه یک تبی جامعه را در بر گرفته و بحث ادامه تحصیل در مقطع ارشد بین دانشجویان باب شده است و تعجب می کنم دانشجویی که حتی علاقه ای به درس ندارد و پایه ای ترین دروس مانند تئوری احتمالات و تحقیق در عملیات را به زحمت و پس از چندمین بار پاس کرده است، قصد ادامه تحصیل را در مقطع ارشد دارد.

به هر حال توصیه می کنم که در درجه اول هدفتان را از ادامه تحصیل در مقطع ارشد کاملاً مشخص کنید و اگر واقعاً مصمم هستید، بهترین حالت این است که همان زمانی که دروس را می خوانید مفاهیمش را متوجه شوید؛ چرا که در این صورت خواهید دید که نکات تستی دروس بسیار کم است و در این زمان است که شما می توانید با مرور همان دروس و با مشاهده سوالات ارشد سالهای گذشته، دانسته هایتان را به نزدیک ۱۰۰% برسانید. اگرچه تست زدن در جلسه امتحان شرایط خاص خودش را دارد و ممکن است فرد، تنها بتواند ۷۰% از دانسته هایش را پیاده کند ولی معتقدم که از همان ابتدا مفاهیم را به درستی متوجه شده باشید در یک سال یا حتی هشت، نه ماهه ی آخر می توانید به ریزه کاری ها و نکات تستی بپردازید.

خانم مهندس موسوی از اینکه وقتتان را در اختیار ما قرار دادید، بی نهایت سپاسگزاریم.

تگ: استاد موسوی, دانشگاه آزاد پرند, مصاحبه با اساتید, گروه مهندسي صنايع